آرای اکثریت

این روزها از پس انتخابات دهم، با خود می اندیشم که ما توقع داریم کشتی دموکراسی مارا به کدامین ساحل برساند؟ شاید پرداختن به این موضوع در شرایط ملتهب و منفعل امروزی دردی از کسی دوا نکند، اما اگر باور کنیم که ایران در این سده اخیر، همواره درگیر کنش های اجتماعی زائیده همین دموکراسی بوده است، باورمان میشود که باید از سوالات بنیادین شروع کنیم و دست به بازتعریف دموکراسی بزنیم.

شاید اگر دموکراسی را به معنای "آراء اکثریت" در نظر بگیریم، بیراهه نرفته ایم. یعنی منشی مبتنی بر خواست اکثریت. اما حال باید این اکثریت را دید و شناخت. اگر به "هرم آگاهی" اعتقاد داشته باشیم، خواهیم فهمید که در هر جامعه ای – هر جامعه انسانی – میزان آگاهی افراد جامعه را میتوان به شکل هرمی نمودار کرد که قاعده ای بزرگ و حجیم دارد و هرچه در راستای ارتفاع از قاعده دور شویم، کوچک و کوچک تر میشود. من فکر میکنم میزان آگاهی تمامی جوامع انسانی را میتوان به همین شکل درنظرگرفت. در تمامی جوامع رفتن به سمت رشد و تکامل متضمن بسیاری از مسائل است. سخت کوشی، ممارست، پشتکار، میزان دسترسی به اطلاعات آزاد،امکانات و رفاه نسبی، تحقیق و جستجو، تحصیلات و ... همه و همه باعث میشود تا طبقات متفاوتی ازانسانهابا میزان های آگاهی متفاوت در میان جوامع شکل بگیرد که این طبقات نیز به تبع مقدار رشد آگاهی خود اندک و اندک تر می شوند.

دوباره به تعریف دموکراسی یا همان "آراء اکثریت" بازمی گردیم. انتخاب اکثریت یک جامعه انسانی مبتنی بر نیازها و خواسته های اوست. حال اگر جامعه قاعده بزرگی داشته باشد، آرای آنان نیز قطعا به سطح قاعده نزدیک تر است. چرا؟ من برخی دلایل آن را برمی شمرم. نخست آنکه اهالی قاعده زودتر فریب میخورند (فقر آگاهی) و به راحتی میتوان آنها را از پس یک شایعه یا دروغ، له یا علیه کسی تحریک کرد. دوم آنکه همان فقر آگاهی باعث میشود تا از رفاه کمتری برخوردار بوده و هر شعاری که متضمن رفاه بیشترشان باشد، باور کنند. همین دو علت، صور مختلفی می یابد که شاید به جد بتوان آنها را از آفات دموکراسی دانست.

همانطور که از تعریف دموکراسی برمی آید، برنده هر انتخابی در سطح یک جامعه کسی است که بتواند اکثریت را با خود همراه کند، لذا نیاز به تسلط بر این طبقه دارد. اگر باور کنیم که یک نیاز یا خطر مشترک، توده را با هم همراه می کند، لذا همیشه میتوان با استفاده از این شگرد، توده را با خود همراه ساخت که نمونه های تاریخی مثبت و منفی بسیاری میتوان در این خصوص برشمرد. شعارهای نژاد پرستانه هیتلر و آرمان شهر او که دغدغه آن روزهای آلمانیها و برخی اروپائیان بود و در نهایت منجر به جنگ جهانی دوم گردید را میتوان مثالی سیاه و حرکت امام خمینی با شعار "اسلام در خطر است" در انقلاب اسلامی 57 از نمونه های سپید این حقیقت دانست. لذا همواره شناخت دغدغه اکثریت راهگشای انتخاب شدن است. بدین ترتیب شاید هر روز و هر ساعت روش نوینی در جهت جلب نظر این اکثریت ابداع شود که متاسفانه بر اصلی جز "عوامفریبی" مبتنی نیست. این آفت را تنها زمانی میتوان برطرف ساخت که اکثریت به مرور زمان و همگام با رشد تکنولوژی، ملزم به توسعه آگاهی های خویش گردد یا اینکه نسلی عوض شود و فضای تنفسی مدرن تر و آگاهانه تر از پیش ایجاد گردد. در این شرایط، اکثریت آگاه، انتخاب آگاهانه تری خواهند داشت و قطعا در برابر هرگونه عوامفریبی موضع خواهند گرفت. الزاما منتخبین زاده شده از انتخاب این ملت نیز افراد آگاهی میباشند و دیگرانی هرچند باتجربه، ممکن است از دایره انتخاب اکثریت خارج گردند. لذا در این شرایط دموکراسی میطلبد که این دیگران با تجربه، در برابر سیل آگاهی مردمان، یا دایره قدرت را ترک گویند یا منش آگاهانه تری در پیش گیرند که ارضاء کننده نیاز این اکثریت باشد و البته بیراهه ای هم وجود دارد و آن باقی ماندن بر مسند قدرت به مدد جبر و زور و به بهای از کف رفتن مشروعیت است، مشروعیتی که براساس اصل دموکراسی، از بطن اکثریت برمی خیزد.این بیراهه غایتی ندارد جز دیکتاتوری...          

 

/ 5 نظر / 28 بازدید
حسین

نوشته و نظر خوبیه، باهت موافقم. اما فكر كنم در يكي دو جمله تجديد نظر كني بهتر باشه

زهرا

کاش دموکراسی همان معنایی را امروز می داد کهدیروز تعریفش می کردند... نه اینکه هر کسی از ظن خود یارش شود و آن طور که می خواهد از آن برداشت کند که البته بدترین برداشت را همین مخالفین خس و خاشاک داشتند. چقدر نفس کشیدن در چنین دنیایی سخت است..[ناراحت]

گروه فرهنگی قرآنی راهیان نور

مسابقه قرآنی قرعه کشی در نیمه شعبان شرکت کنندگان محترم جوابهای مسابقه را به ایمیل grahyannour@gmail.com ارسال نمایید به 3 نفر از شرکت کنندگان به قید قرعه جوایز ارزنده ای به رسم یاد بود اهدا خواهد شد

سومین نمایشگاه رسانه های دیجیتال

وبلاگ نویس محترم با سلام به اطلاع میرساند سومین نمایشگاه بین المللی رسانه های دیجیتال از تاریخ 88/7/8 الی 88/7/18 در مصلای امام خمینی از ساعت 10 صبح تا 20 برگزار می گردد. لذا از شما دوست عزیز دعوت می شود از بخش های مختلف نمایشگاه به ویژه سالن پایگاههای اینترنتی و وبلاگ ها بازدید نمایید. سومین نمایشگاه رسانه های دیجیتال

مريم جمشيدي

سلام كاملا با تنوع موافقم اما يكنواختي خيلي بهتر از اينه كه وبلاگي به خاطر افسردگي پس از انتخابات نويسنده ؛ نزديك چهارماهه كه اپ نشده!![نیشخند]